جشن میلاد مسیح در ژاپن: تغییر فرهنگی جشن غربی

مقدمه: میلاد مسیح به عنوان واردات فرهنگی

میلاد مسیح (به ژاپنی: クリスマス — Kurisumasu) در ژاپن یک پدیده منحصر به فرد تطبیق فرهنگی است که بدون محتوای مذهبی برای اکثر جمعیت، به یک جشن سکولار، تجاری و عاشقانه تبدیل شده است. تاریخ آن در ژاپن کمتر از یک و نیم قرن است و تنها در اواسط قرن بیستم به شکل گسترده‌ای پذیرفته شده است. میلاد مسیح ژاپن یک نمونه روشن از «گلوبالیزاسیون» — تطبیق یک پدیده جهانی به کدهای فرهنگی محلی است، جایی که نمادهای مسیحی با معانی جدید و ویژه ژاپنی پر شده‌اند.

زمینه تاریخی: از ممنوعیت تا تبلیغ

اولین جشن ثبت شده میلاد مسیح در ژاپن در سال 1552 رخ داد، زمانی که گروهی از مسیحیان ژاپنی (که توسط مبلغان پرتغالی کاتولیک مسیحی شده بودند) آن را در استان یاماگوتا جشن گرفتند. اما با شروع دوره انزوای (ساکوکو) در قرن هفدهم و ممنوعیت مسیحیت، جشن به طور کامل از زندگی ژاپنی‌ها محو شد. بازگشت آن به دوره میجی (1868-1912) و باز شدن کشور مرتبط است. در دهه 1870، میلاد مسیح در خانه‌های دیپلمات‌های خارجی و تجار در شهرهای بندری کوبه و یوکوهاما جشن گرفته شد. در سال 1900، فروشگاه بزرگ «مارودزن» در منطقه گینزا در توکیو برای اولین بار پنجره‌های فروشگاه را با نمادهای رождستانی تزیین کرد، که به عنوان نقطه شروع تجاری‌سازی جشن شناخته می‌شود. نقش مهمی در تبلیغ آن در دهه 1910 توسط مجله کودکان «کودانو کورابو» ایفا کرد که داستان‌های سنتا کلوز را منتشر می‌کرد. اما رشد واقعی در سال‌های پس از جنگ با افزایش اقتصاد و تأثیر اداره اشغالگری آمریکایی آغاز شد.

آداب و رسوم مدرن: عشق و آرامش خانوادگی

در ژاپن مدرن، میلاد مسیح (که تنها در 25 دسامبر جشن گرفته می‌شود) به عنوان یک جشن محیطی، مشابه روز ولنتاین، پذیرفته می‌شود. مکان اصلی آن زوج‌های عاشقانه است. برای بسیاری از جوانان ژاپنی، این یکی از مهم‌ترین قرارهای سال است که با اهمیت مشابهی با شب سال نو دارد. زوج‌ها هدایای یکدیگر را می‌دهند، وعده‌های عاشقانه خاصی را در رستوران‌های هتل‌ها تعیین می‌کنند و در خیابان‌های تزیین شده با نور قدم می‌زنند. محله هارادزوکو در توکیو و میدان در مقابل ایستگاه راه‌آهن توکیو مکان‌های محبوبی هستند، جایی که درختان کریسمس بزرگ نصب می‌شوند.

جشن خانوادگی نیز وجود دارد، اما کمتر از غرب رایج است و اغلب بر روی کودکان تمرکز دارد. در اینجا شخصیت سنتا کلوز (サンタクロース — Santa Kurou:su)، که از سنت آمریکایی گرفته شده است، به اولویت می‌رود. والدین به کودکان هدایای می‌دهند و مهم‌ترین رویداد نه صبح 25 دسامبر، بلکه شب 24 است. جالب این است که در فرهنگ ژاپنی تصویر یک قورباغه کریسمس یا موجودات افسانه‌ای که به سنتا کلوز کمک می‌کنند، تقریباً وجود ندارد — او به عنوان یک شخصیت تنها ظاهر می‌شود.

نمادهای غذایی: کیک کریسمس و مرغ سرخ کرده

میلاد مسیح ژاپن دارای ویژگی‌های گاسترونومی‌ای وابسته به برندهای موفق بازاریابی است. نماد اصلی — کیک کریسمس (クリスマスケーキ)، که شامل کیک بiskuit با خامه‌های خامه‌ای، توت‌فرنگی و شکلک‌های سنتا کلوز یا درختان کریسمس است. این سنت در دهه 1920 توسط کارخانه شیرینی فوجی‌یاما در کوبه شروع شد، اما به لطف تلاش‌های شرکت شیرینی دزیوگاسا در دهه 1970 به سطح عمومی رسید. هر سال ژاپنی‌ها میلیون‌ها از این کیک‌ها را می‌خرند و قیمت آن‌ها پس از 8 شب 25 دسامبر به طور ناگهانی کاهش می‌یابد، زیرا کیک‌های نخریده به عنوان «ناپخته» برای جشن شناخته می‌شوند.

عناصر دوم واجب — مرغ سرخ کرده، به ویژه از شبکه رستوران‌های KFC. این سنت در سال 1974 با یک کمپین بازاریابی بسیار موفق «کوریتسو مو کورسوماسو!» (Ryokyu no Kurisumasu!) آغاز شد. به دلیل عدم وجود سنت مرغ کبوتر کریسمس در ژاپن، KFC به عنوان جایگزین پیشنهاد کرد. امروز، سفارش ظرف کریسمس KFC (اغلب چند هفته قبل) یک رitus برای میلیون‌ها خانواده ژاپنی است. شام ممکن است شامل غذاهای غربی دیگر مانند سالاد، اسپاگتی یا کاری نیز باشد.

نکته مذهبی: اقلیت مسیحی

برای مسیحیان ژاپنی، که کمتر از 1٪ جمعیت را تشکیل می‌دهند (حدود 1-2 میلیون نفر، از جمله کاتولیک‌ها و پروتستان‌ها)، میلاد مسیح همچنان دارای معنای مذهبی است. آن‌ها مراسم نیمه شب و خدمات کلیسا را می‌رسانند. مهم‌ترین مراسم کریسمس در کلیسای Непورز زاده در توکیو و کلیساهای تاریخی ناگاساکی، جایی که جامعه مسیحی ریشه‌های عمیقی دارد و به قرن شانزدهم بازمی‌گردد، برگزار می‌شود. برای آن‌ها جشن همچنان یک رویداد معنوی باقی می‌ماند، اگرچه آن‌ها از آداب و رسوم سکولار مانند تبادل هدایا و شام کریسمس نیز سر باز نمی‌زنند.

نمادها و زیبایی: نورپردازی و چراغ‌های کریسمس

زیبایی بصری میلاد مسیح ژاپن بسیار مهم است. از اواخر نوامبر، شهرها در سراسر کشور با میلیون‌ها نور تزیین می‌شوند. این تزیینات، که به عنوان «ایلومینیشن» (イルミネーショن) شناخته می‌شوند، به عنوان یک جاذبه گردشگری مستقل تبدیل می‌شوند. معروف‌ترین آن‌ها در پارک نابه‌نو در توکیو، خیابان میجی-دوری در سندای، پارک تفریحی هیوس تان بوس در ناگاساکی و اوساکا برگزار می‌شود. اغلب این نمایش‌های نورپردازی بزرگ با موسیقی هماهنگ هستند. جالب این است که در ژاپن تقریباً از تزیینات سنتی غربی مانند مسیح‌ها یا صحنه‌های مذهبی استفاده نمی‌شود. تأکید بر زیبایی انتزاعی نور، برف‌ها، ستارگان و تصاویر آهو است.

درخت کریسمس (クリスマスツリー)، به طور معمول، مصنوعی است و در مکان‌های عمومی و مراکز خرید نصب می‌شود. در خانه‌ها، به دلیل فضای محدود، کمتر از آن استفاده می‌شود و به گزینه‌های کوچک میز استفاده می‌کنند.

معنای اجتماعی و فرهنگی: جشن «قبل از شروع

ключ به درک میلاد مسیح ژاپن در موقعیت تقویمی آن نهفته است. آن یک پیشگام شادی، سبک و عاشقانه برای مهم‌ترین جشن، که واقعاً مهم و خانوادگی است — سال نو (او-سوگاتسو) است. اگر کریسمس زمانی است که برای زوج‌ها، غذاهای غربی و سرگرمی‌ها است، پس سال نو یک جشن سخت، سنتی و خانوادگی با غذای ریتوئال (اوستی) و بازدید از معابد (هاچوموده) و احترام به اجداد است. کریسمس نقش یک «شیرین‌کن فرهنگی» را ایفا می‌کند که به ژاپنی‌ها اجازه می‌دهد در یک سنت جهانی شادی شرکت کنند، بدون اینکه هسته‌ی فرهنگی خود را تحت تأثیر قرار دهد.

نتیجه‌گیری: ترکیب منحصر به فرد

بنابراین، میلاد مسیح ژاپن یک نمونه برجسته از تحلیل فرهنگی و تغییر است. بدون محتوای مذهبی اصلی، آن با معانی جدیدی پر شده است: عشق، محیط نورانی، آرامش خانوادگی و موفقیت تجاری. آن در یک «بخش فرهنگی» خودش وجود دارد، بدون رقابت، بلکه به عنوان یک مکمل به آداب و رسوم سنتی ژاپنی اضافه می‌شود. این پدیده نشان‌دهنده توانایی فرهنگ ژاپنی در بهره‌گیری از عناصر خارجی، آن‌ها را به طور عمیق تغییر می‌دهد و بر اساس آن‌ها، سنتهای کاملاً جدید، قابل تشخیص و پویا ایجاد می‌کند که بخشی از چرخه سالانه فرهنگی مدرن ژاپن هستند.

Permanent link to this publication: