فیtoplankton: ارتش ناپیدا، که سیاره را نجات می‌دهد

وقتی ما درباره حفاظت از زمین صحبت می‌کنیم، ما به جنگل‌ها، زرع کردن شهرها و کاهش آلودگی فکر می‌کنیم. اما یک قهرمان وجود دارد که ما تقریباً به آن توجه نمی‌کنیم، اگرچه او بخش بزرگی از کار را برای ما انجام می‌دهد. او برای چشم غیرقابل مشاهده است، او در اقیانوس‌ها زندگی می‌کند و تعداد او در هر قطره آب به میلیاردها می‌رسد. این فیtoplankton است. بدون او، زندگی بر روی خشکی نبود، آب و هوای عادی نبود، حتی هوایی که نفس می‌کشیم نبود. او 50 تا 80٪ از کل اکسیژن کره زمین را تولید می‌کند. او دی‌اکسید کربن را مانند یک فیلتر بزرگ جذب می‌کند. و او تحت تهدید است، زیرا ما حتی متوجه نمی‌شویم که چگونه محیط او را نابود می‌کنیم.

این ناپیداها چه کسانی هستند

فیtoplankton مخزن‌های میکروسکوپی جلبک‌ها و باکتری‌های آبی هستند که در طبقه سطحی و روشن اقیانوس زندگی می‌کنند. آنها در جریانات شناور هستند و نمی‌توانند به صورت فعال شنا کنند، اما نقش آنها در اکوسیستم بسیار بزرگ است. مانند گیاهان بر روی خشکی، آنها از نور خورشید، دی‌اکسید کربن و مواد معدنی برای فتوسنتز استفاده می‌کنند. در این فرآیند، آنها اکسیژن و مواد آلی ایجاد می‌کنند که پایه تمام زنجیره غذایی دریایی است — از zooplankton تا کوسه‌ها.

این موجودات بسیار متنوع هستند: از باکتری‌های یک سلولی دیاتوم تا فرم‌های کلونیایی که به چشم غیرقابل مشاهده به عنوان لایه سبز روی سطح آب دیده می‌شوند. اندازه آنها از میکرون تا چند میلیمتر متغیر است، اما بیوماس کل آنها با بیوماس تمام گیاهان جنگلی قابل مقایسه است. آنها پایه زندگی اقیانوسی و یکی از مهم‌ترین تنظیم‌کنندگان آب و هوا هستند.

صورتک اکسیژن کره زمین

ما اغلب جمله‌ای مانند «ریه‌های زمین» را در مورد جنگل‌های آمازون یا جنگل‌های ساحلی سیبری می‌شنویم. اما واقعیت این است که اصلی‌ترین ریه‌های زمین اقیانوس است. و دقیقاً فیtoplankton بخش بزرگی از این نفس را تضمین می‌کند. دانشمندان تخمین زده‌اند که هر دومین نفس که شما می‌کشید، به این موجودات میکروسکوپی بستگی دارد. آنها نه تنها اکسیژن تولید می‌کنند بلکه دی‌اکسید کربنی که ما از سوزاندن سوخت فسیلی به هوا می‌ریزیم را جذب می‌کنند.

این مکانیزم به عنوان «بالانس زیستی» شناخته می‌شود. فیtoplankton دی‌اکسید کربن را از اتمسفر می‌گیرد و آن را به ترکیبات آلی تبدیل می‌کند. بخشی از این کربن، وقتی جلبک‌ها می‌میرند، به اعماق اقیانوس می‌افتد و برای هزاره‌ها در آنجا باقی می‌ماند. به این ترتیب، اقیانوس مقدار زیادی کربن را ذخیره می‌کند و تأثیرات گرمایش جهانی را کاهش می‌دهد. اگر فیtoplankton ناگهان محو شود، غلظت CO۲ در اتمسفر به قدری افزایش خواهد یافت که آب و هوا کاملاً تغییر خواهد کرد — و احتمالاً برای زندگی به گونه‌ای که اکنون هستیم، غیرقابل تحمل خواهد بود.

تهدیدات فیtoplankton: از گرمایش تا آلودگی

یک طنز زندگی این است که همان دی‌اکسید کربنی که فیtoplankton جذب می‌کند، یکی از تهدیدات اصلی زندگی اوست. افزایش دما در اقیانوس باعث جدا شدن لایه‌های آب می‌شود: آب گرم، کم‌تراکم، در سطح باقی می‌ماند و با آب عمیق و غنی از مواد معدنی ترکیب نمی‌شود. و فیtoplankton نه تنها به نور و CO۲ نیاز دارد، بلکه به مواد معدنی مانند نیتروژن، فسفر و آهن نیز نیاز دارد. بدون آنها نمی‌تواند تولید مثل کند. بنابراین، افزایش دما باعث کاهش محصول گیاهی فیtoplankton در برخی مناطق تا 10–20٪ در دهه‌های اخیر شده است.

علاوه بر این، اسیدسازی اقیانوس که به دلیل جذب CO۲ رخ می‌دهد، به گونه‌ای که به گونه‌هایی با پوسته کلسیم مانند coccolithophores و pteropods تهدید می‌کند. پوسته آنها در آب اسیدی نمی‌تواند تشکیل شود. این به کل زنجیره غذایی آسیب می‌زند. و آلودگی با میکروپلاستیک و مواد شیمیایی نیز بدون اثر نمی‌گذرد: مواد سمی در سلول‌های فیtoplankton تجمع می‌یابند و به دیگر بخش‌ها از جمله ماهی‌ها، پرندگان دریایی و نهنگ‌ها منتقل می‌شوند.

حفاظت از فیtoplankton — حفاظت از خود

چه کاری می‌توانیم انجام دهیم؟ اولین کار کاهش آلودگی CO۲ و رویارویی با منابع انرژی تجدیدپذیر است. دومین کار کاهش آلودگی اقیانوس با پلاستیک و مواد شیمیایی است. سومین کار ایجاد مناطق حفاظت‌شده دریایی است که در آن فعالیت‌های صنعتی محدود می‌شود. چهارمین کار حمایت از تحقیقات علمی است که به ما کمک می‌کند بفهمیم چگونه فیtoplankton به تغییرات واکنش نشان می‌دهد و چگونه می‌توانیم به او کمک کنیم تا تطبیق یابد.

این کار دشوار است، اما انجام‌پذیر است. هر تصمیمی که ما می‌گیریم — از انتخاب حمل و نقل تا نحوه برخورد با زباله‌ها — بر اقیانوس و بنابراین بر فیtoplankton تأثیر می‌گذارد. حفاظت از این ارتش ناپیدا نه یک شعار محیط‌زیستی است. این سوال از بقا ماست. تا زمانی که فیtoplankton زنده باشد، ما زنده هستیم. و ما باید همیشه به این موضوع بی‌توجه نکنیم، هر بار که به دریا نگاه می‌کنیم.

Permanent link to this publication: