Дар мақола асосҳои илмию методии таҳияи китоби дарсии «Асосҳои зеҳни сунъӣ» барои синфҳои 10–11 баррасӣ мешаванд. Таҳқиқот хусусияти назариявию таҳлилӣ ва лоиҳавӣ дошта, ба 20 сарчашмаи интихобшуда такя мекунад. Сохтори дусолаи 68-соата, принсипҳои истилоҳгузории тоҷикӣ, супоришҳои амалӣ ва меъёрҳои арзёбӣ пешниҳод шудаанд. Хатти таърихии «Аз Хоразмӣ то ChatGPT» барои фаҳмондани робитаи алгоритм, ҳисоббарорӣ, омӯзиши мошинӣ ва амсилаҳои забонӣ истифода мешавад. Ташаббусҳои байналмилалии Тоҷикистон дар солҳои 2025–2026 ба омӯзиши рушди устувор, санҷиши манбаъ ва истифодаи масъулона пайваст мегарданд. Саҳми кор мувофиқ кардани натиҷаи таълим, супориш ва далели арзёбӣ мебошад.

Шарҳи мухтасар. Дар мақола консепсия ва амсилаи техникии роботи наҷотдиҳандаи бисёрмуҳитӣ бо истифодаи зеҳни сунъӣ пешниҳод мегардад. Робот барои иктишоф, ҷустуҷӯи осебдидагон, ченкунии хатар ва интиқоли иттилоот дар минтақаҳои оташ ва дуд, муҳити олудаи кимиёвӣ, торикии мутлақ ва зери об пешбинӣ шудааст. Ҳадафи тадқиқот таҳияи меъмории модулӣ ва санҷишпазир мебошад, ки дар он шассии тасмачархдори хушкӣ, модули герметикии шинокунанда, маҷмӯи сенсорҳои RGB, гармӣ, LiDAR, сонар, газ, фишор ва ҳаракат бо алгоритмҳои дарки мошинӣ, SLAM, харитасозии хатар ва банақшагирии роҳ якҷо мешаванд. Усулҳои тадқиқот таҳлили адабиёт, моделсозии системавӣ, тарҳрезии CAD, амсиласозии рақамӣ дар муҳити Gazebo, якҷосозии сенсорҳо ва арзёбии меъёрии бехатариро дар бар мегиранд. Навоварии пешниҳод дар меъмории ягонаи панҷқабата, ивазшавии модулҳо вобаста ба навъи хатар, баҳодиҳии бисёрсенсории хавф ва принсипи «инсон дар ҳалқаи идоракунӣ» ифода меёбад.

Объятия - базовая потребность, язык приятия и любви

دلفين‌ها و انسان