Дар мақола асосҳои илмию методии таҳияи китоби дарсии «Асосҳои зеҳни сунъӣ» барои синфҳои 10–11 баррасӣ мешаванд. Таҳқиқот хусусияти назариявию таҳлилӣ ва лоиҳавӣ дошта, ба 20 сарчашмаи интихобшуда такя мекунад. Сохтори дусолаи 68-соата, принсипҳои истилоҳгузории тоҷикӣ, супоришҳои амалӣ ва меъёрҳои арзёбӣ пешниҳод шудаанд. Хатти таърихии «Аз Хоразмӣ то ChatGPT» барои фаҳмондани робитаи алгоритм, ҳисоббарорӣ, омӯзиши мошинӣ ва амсилаҳои забонӣ истифода мешавад. Ташаббусҳои байналмилалии Тоҷикистон дар солҳои 2025–2026 ба омӯзиши рушди устувор, санҷиши манбаъ ва истифодаи масъулона пайваст мегарданд. Саҳми кор мувофиқ кардани натиҷаи таълим, супориш ва далели арзёбӣ мебошад.

Шарҳи мухтасар. Дар мақола консепсия ва амсилаи техникии роботи наҷотдиҳандаи бисёрмуҳитӣ бо истифодаи зеҳни сунъӣ пешниҳод мегардад. Робот барои иктишоф, ҷустуҷӯи осебдидагон, ченкунии хатар ва интиқоли иттилоот дар минтақаҳои оташ ва дуд, муҳити олудаи кимиёвӣ, торикии мутлақ ва зери об пешбинӣ шудааст. Ҳадафи тадқиқот таҳияи меъмории модулӣ ва санҷишпазир мебошад, ки дар он шассии тасмачархдори хушкӣ, модули герметикии шинокунанда, маҷмӯи сенсорҳои RGB, гармӣ, LiDAR, сонар, газ, фишор ва ҳаракат бо алгоритмҳои дарки мошинӣ, SLAM, харитасозии хатар ва банақшагирии роҳ якҷо мешаванд. Усулҳои тадқиқот таҳлили адабиёт, моделсозии системавӣ, тарҳрезии CAD, амсиласозии рақамӣ дар муҳити Gazebo, якҷосозии сенсорҳо ва арзёбии меъёрии бехатариро дар бар мегиранд. Навоварии пешниҳод дар меъмории ягонаи панҷқабата, ивазшавии модулҳо вобаста ба навъи хатар, баҳодиҳии бисёрсенсории хавф ва принсипи «инсон дар ҳалқаи идоракунӣ» ифода меёбад.

Дар мақола масъалаи истифодаи зеҳни сунъӣ дар такмили механизмҳои таъмини амнияти иттилоотӣ дар шароити гузариш ба иқтисоди рақамӣ баррасӣ мешавад. Ҳадафи таҳқиқот муайян намудани самтҳои асосии татбиқи технологияҳои зеҳни сунъӣ дар низоми ҳифзи маълумот, инфрасохтори рақамӣ ва равандҳои идоракунии хавфҳои иттилоотӣ мебошад. Усули тадқиқот ба таҳлили муқоисавӣ, таҳлили мундариҷавӣ, ҷамъбасти манбаъҳои илмии солҳои 2023–2026 ва усули синтези натиҷаҳои таҳқиқоти муосир асос ёфтааст. Дар натиҷа нишон дода мешавад, ки зеҳни сунъӣ метавонад самаранокии мониторинги доимии шабакаҳо, ошкорсозии аномалияҳо, пешгӯии ҳамлаҳо, таҳлили фишинг, коркарди иттилооти таҳдидӣ, идоракунии осебпазирӣ ва вокуниши автоматиконидашударо баланд бардорад.

هوش مصنوعی و مغز انسان

آیا در آینده کسب‌وکارها دامنه‌های زیبا را در بازار ثانویه خریداری خواهند کرد؟

В статье рассматривается информационная безопасность как ключевое условие устойчивого развития общества и как стратегический ресурс цифровой экономики. Показано, что ускоренная цифровизация всех сфер деятельности – от государственного управления до бизнеса и социальной сферы, приводит к росту объёмов обрабатываемых данных и, как следствие, к увеличению числа и сложности киберугроз. Обосновывается, что без надёжной системы защиты информации невозможно обеспечить технологический прогресс, конкурентоспособность национальной экономики и доверие граждан к цифровым сервисам. На основе анализа современных исследований и практик цифровой трансформации раскрываются основные направления обеспечения информационной безопасности: нормативно-правовое регулирование, развитие национальной инфраструктуры защиты, подготовка кадров и формирование культуры киберграмотности

Дар мақола истиқлолияти иттилоотӣ ҳамчун яке аз пояҳои асосии давлатдории муосир дар шароити гузариш ба иқтисоди рақамӣ баррасӣ мешавад. Муаллиф нишон медиҳад, ки дар асри рақамӣ соҳибихтиёрии воқеии давлат на танҳо ба захираҳои сиёсӣ ва иқтисодӣ, балки ба қобилияти мустақилонаи ҷамъоварӣ, нигоҳдорӣ, коркард, ҳифз ва идоракунии иттилоот низ вобаста аст. Дар заминаи таҳлили санадҳои меъёрии Ҷумҳурии Тоҷикистон ва муқоисаи онҳо бо равишҳои OECD, СММ, ITU, Бонки Ҷаҳонӣ, NIST, Иттиҳоди Аврупо ва Чин, мафҳуми истиқлолияти иттилоотӣ аз мафҳумҳои амнияти иттилоотӣ ва соҳибихтиёрии рақамӣ фарқгузорӣ мешавад.

Замони муосир, ки иттилоот ба унсури калидии рушди иҷтимоӣ, иқтисодӣ ва сиёсӣ табдил ёфтааст, мафҳуми истиқлолияти иттилоотӣ аҳамияти хоса касб намудааст. Истиқлолияти иттилоотӣ маънои қобилияти як давлат ё ҷомеаро дорад: дар истеҳсол, коркард ва иртиботи иттилоот бе вобастагӣ аз системаҳои хориҷӣ ва бе таъсири неруҳои беруна. Ин мафҳум на танҳо ба амнияти иттилоотӣ рабт дорад, балки ба ҳифзи арзишҳои миллӣ, худшиносии фарҳангӣ ва истиқлолияти сиёсӣ низ таъсири амиқ мерасонад.

В настоящее время цифровизация государственного управления осуществляется в рамках концепции «Концепция цифровой экономики в Республике Таджикистан», который является частью национальной стратегии «Цифровая экономика». Концепция предполагает трансформацию работы органов государственной власти через внедрение цифровых технологий, направленных на повышение эффективности и результативности управления.

Мо таърих месозем ва Додаҳо оғози ин таърих хоҳад буд. Ин таърихест, ки дар он маълумот қудрат аст, фаҳмиш роҳнамо ва инноватсия муҳаррик. Ҳар як бити маълумот, ҳар як рақам, ҳар як порчаи иттилоот зарраест дар ташаккули ояндаи мо. Ба ин маъно, мо на танҳо додаҳоро коркард мекунем, балки мо таърих эҷод мекунем. Таърихе, ки дар он маълумот нақши муҳим дорад ва миллат ба қуллаҳои нав мерасад. Пас, биёед бо якҷоягӣ ин таърихро нависем, бо ҷасорат, ақл ва ӯҳдадорӣ ба ояндае, ки дар он Додаҳо заминаи мустақили миллӣ гардад.

Почему игра EA Sports FC 24 настолько интересна